I

Onderzoeks- en Industriële toepassingen

I.A

Ingekapselde bronnen voor

I.A.1

Meet- en regeltechniek

♦ diktemeting

♦ meten en regelen van of binnen diverse productieprocessen

♦ optimalisatie van processen

♦ dichtheidsmeting

♦ kostenbesparing

♦ niveaumeting

♦ veiliger en betrouwbaarder procesvoering

♦ gramgewichtsmeting (bijv. bandweegmeting)

♦ reduceren van milieubelasting door geringere uitval van productie

♦ vochtigheidsmeting

♦ geen contact met procesmedium, dus geringere toxische belasting bij onderhoud

♦ concentratiemeting

♦ verplaatsingsmeting

♦ debietmeting

♦ samenstelling olie-, gas en water mengsels meten

I.A.2

IJking

♦ diverse ijkbronnen

♦ testen en ijken van diverse apparatuur en stoffen

♦optimaliseren van processen, meet- en regelsystemen en analyseopstellingen

♦ voorkomen van te grote of te kleine bestralingen

I.A.3

Analyse

♦ gaschromatografie

♦ analyseren van bepaalde stoffen en materialen

♦ benutting van fysische mogelijkheden

♦ elementenanalyse m.b.v. neutronenactivering

♦ controle kwaliteit producten en productproces, dus minder afval en minder gevaar bij gebruik

♦ stofmonitoring

♦ vermeerdering van kennis

♦ stofemissiemeting

♦ röntgenfluorescentie-analyse

♦ bètascoop (bepaling dikte dunne metaallagen)

I.A.4

Niet destructief onderzoek (NDO)

♦ transmissie en backscatter

♦ verkrijgen van inzicht in de kwaliteit van een te onderzoeken object (controle) zonder dit object te beschadigen

♦ verhoging integriteit van procesinstallaties

♦ gammagrafie

♦ optimalisatie van processen

♦ neutronenactivering

♦ tijd- en kostenbesparing

♦ neutronenradiografie

♦ benutting van fysische mogelijkheden

♦ vermeerdering van kennis

I.A.5

Afscherming of ballast met behulp van verarmd uranium

♦ afscherming van relatief grote stralingsbronnen

♦ ballast of afscherming

♦ benutting van fysische mogelijkheden

♦ ballast- en uitbalanceermateriaal, bijv. in de uiteinden van vleugels van vliegtuigen

♦ kostenbesparing

♦ hergebruik

I.A.6

Productbewerking

♦ voedseldoorstraling

♦ steriliseren, desinfecteren en bewerking van materialen

♦ optimalisatie van processen

♦ sterilisatie

♦ benutting van fysische mogelijkheden

♦ modificatie van plastic folie en "solid state" materialen

♦ verbetering volksgezondheid

I.A.7

Procestechnologisch onderzoek

♦ gammatransmissie, gammabackscatter en neutronenbackscatter met mobiele bronnen

♦ karakterisering en opsporing van storingen in chemische processen

♦ optimalisatie van processen

♦ verstoppingen in leidingen opsporen

♦ doelmatiger plannen van onderhoud

♦ werking destillatiebronnen onderzoeken

♦ opsporen oorzaken processtoringen

♦ aangroeiing in procesapparaten en depositie in leidingen meten

♦ tijdige signalering van onveilige situaties

I.A.8

Exploratie onderzoek

♦ gammabackscatter t.b.v. dichtheidsmetingen van gesteenten in gas- en olievelden via boorputten

♦ verhoging rendement olie- en gasvelden

♦ optimalisatie ontginning van energiebronnen

♦ neutronenbackscatter voor opsporen water-, gas- en olievelden via boorputten

♦ betere benutting van energievoorraden

♦ beter in beeld brengen van energiereserves

I.A.9

Consumentenproducten

♦ aanwijsinstrumenten²⁾ (klokken, horloges, navigatieinstrumenten)

♦ (nood)verlichting

♦ vermindering van (mogelijk) gevaar

♦ lampen (H-3 en Kr-85)

♦ leesbaarheid

♦ effectiviteit

♦ starters (Kr-85 en Th-232)

♦ waarschuwing voor gevaar

♦ elektronische componenten

♦ snellere werking

♦ "bèta lights" in vliegtuigen en bioscopen

♦ ionisatie rookmelders³⁾

♦ beeldschermen

I.B

Open bronnen bij

I.B.1

Procesindustrie

♦ ertsverwerkende industrie

♦ bewerken van primaire en secundaire grondstoffen in de procesindustrie

♦ verbetering van marktpositie

♦ olie- en gaswinning

♦ bevordering van investeringen

♦ minerale delfstoffen en -zanden

♦ bevordering hergebruik

♦ pigmentindustrie

♦ vermindering afvalstromen

♦ thoriumverwerkende industrie

♦ benutting natuurlijke voorraden

♦ chemische industrie

♦ verbetering maatschappelijke aspecten

I.B.2

Energieopwekking

♦ kolencentrales

♦ elektriciteitsproductie

♦ elektriciteitsproductie

♦ aardgasstook

♦ energieproductie

♦ energieproductie

♦ olie- en gastransport

♦ het Strategisch Akkoord (mbt tot de Kerncentrale Borssele)

♦ kernenergiecentrale Borssele

I.B.3

Onderzoek en experimenten

♦ industriële-, onderzoeks- en ziekenhuisradionuclidenlaboratoria

♦ uitvoering van experimenten

♦ bevordering van kennis

♦ Hoge Flux Reactor

♦ in vivo onderzoek

♦ benutten van fysische mogelijkheden

♦ Lage Flux Reactor

♦ labeling

♦ optimalisatie van processen

♦ Hoger Onderwijs Reactor

♦ kernfysisch- en materiaalonderzoek

♦ verbetering volksgezondheid

♦ bevordering van kennis en inzicht

I.B.4

Tracermetingen

♦ verrichten van biologisch en/of milieukundig onderzoek in het vrije veld

♦ tracermetingen

♦ kostenbesparing

♦ tracermetingen in de industrie t.b.v. procestechnologisch onderzoek

♦ optimalisatie van processen

♦ tracermetingen t.b.v. olie- en gaswinning (stromen)

♦ verhoging veiligheid

♦ debietmetingen

♦ benutten van fysische mogelijkheden

♦ karakterisering procesvoering (bijv. bepaling menging, verblijftijd, kortsluitingen, dode volumina etc)

I.B.5

Productie van onderzoeks- en therapeutische middelen

♦ productie van radiofarmaca

♦ vervaardigen radioactieve stoffen t.b.v. medisch onderzoek of therapie,

♦ (volks)gezondheid

♦ productie van Mo/Tc- en Kr-generatoren

♦ wetenschappelijk onderzoek

♦ optimalisatie van processen

♦ Hoge Flux Reactor

♦ industriële toepassingen

♦ industriële behoeften

♦ cyclotron

I.B.6

Verhoging van de massieke activiteitsconcentratie van U-235

♦ verrijking via ultracentrifuge

♦ geschikt maken van uraniumerts of gebruikte brandstof voor (her)gebruik als brandstof

♦ benutting natuurlijke voorraden

♦ verbetering marktpositie

♦ toelevering brandstof kernreactoren

I.B.7

Schoonmaken of decontamineren

♦ schoonmaken van vervuilde apparatuur en installatieonderdelen

♦ schoonmaken t.b.v. product- of materiaal (her)gebruik

♦ voorkomen van grote hoeveelheden radioactief afval

♦ scales verwijderen

♦ schoonmaken ten behoeve van scheiden van afval

♦ bevorderen hergebruik

♦ sanering vervuilde grond

I.B.8

Bouwmaterialen

♦ materialen voor grond-, weg- en waterbouw

♦ toepassingen bij grote constructies zoals wegen, dijken etc.

♦ (her)gebruik van primaire en secundaire grondstoffen uit de procesindustrie

I.C

Toestellen voor

I.C.1

Analyse en onderzoek d.m.v. röntgenstraling

♦ röntgendiffractie-apparaat

♦ analyses

♦ bevordering van kennis

♦ röntgenspectrograaf

♦ fluorescentieanalyse

♦ benutten van fysische mogelijkheden

I.C.2

Doorlichten van objecten m.b.v. röntgenstraling

♦ doorlichten van bagage

♦ opsporing wapens, drugs etc.

♦ voorkoming of opsporing van misdrijven

♦ industriële radiografie

♦ verkrijgen van inzicht in de kwaliteit van een te onderzoeken object (controle) zonder dit object te beschadigen

♦ verhoging integriteit van procesinstallaties

♦ röntgengrafie

♦ optimalisatie van processen

♦ tijds- en kostenbesparing

♦ benutting van fysische mogelijkheden

I.C.3

Doorlichten van objecten m.b.v. deeltjesversnellers

♦ doorlichten van containers in havens en vliegvelden

♦ opsporing

♦ voorkoming of opsporing van misdrijven

I.C.4

Onderzoek m.b.v. deeltjesversnellers

♦ cyclotron

♦ onderzoek

♦ bevordering van kennis

♦ lineaire versnellers

♦ experimenten

♦ Van der Graafgeneratoren

♦ diagnosestelling

♦ elektronenmicroscoop

I.C.5

Productie van elektronica m.b.v. ionenimplantatie

♦ ionenimplantatie t.b.v. chipindustrie

♦ controle kwaliteit chips

♦ kostenbesparing

I.C.6

Productie van radionucliden m.b.v. deeltjesversnellers

♦ productie van I-123 en FDG-18

♦ medische toepassingen

♦ verbetering volksgezondheid

♦ (wetenschappelijk) onderzoek

♦ bevordering kennis

♦ industriële toepassingen

♦ optimalisatie van processen

I.D

Toepassingen die zowel met ingekapselde bronnen, open bronnen als toestellen kunnen plaatsvinden

I.D.1

Onderwijs

♦ natuurkunde onderwijs op middelbare scholen, in het beroepsonderwijs en op de universiteit

♦ onderwijs waarbij bronnen worden gebruikt

♦ bevordering kennis

♦ stralingshygiënische opleidingen

♦ onderwijs in het toepassen van bronnen

♦ opleiding tot stralingsdeskundige

I.D.2

Demonstraties

♦ ezposities bij wetenschappelijke vergaderingen

♦ demonstratie producten

♦ verkoopbevordering

♦ beurzen

I.D.3

Oefeningen

♦ brandweeroefeningen

♦ oefenen in het detecteren van bronnen

♦ vermindering van gevaar

♦ veiligheidsoefeningen

♦ bevorderen van kennis

I.D.4

Afvalverwerking

♦ erkende ophaaldienst radioactief afval

♦ afvalverwerking

♦ gecontroleerde en beheersbare afvaldeponie of -verwerking

♦ afvaldeponie

II

Medische en veterinaire toepassingen⁴⁾

II.A

Medische praktijk met toestellen en open- of ingekapselde bronnen

II.A.1

Therapie

♦ therapie m.b.v. deeltjesversnellers

♦ curatieve of palliatieve therapie i.v.m. de behandeling van kanker, littekenweefsel of andere huisdefecten en voor pijnbestrijding etc.

♦ individuele gezondheid

♦ therapie of simulatie- of planningsdoeleinden t.b.v. therapie m.b.v. röntgenapparatuur

♦ volksgezondheid

♦ in vivo nucleair geneeskundige therapie

♦ brachytherapie / telecurie

♦ Boron Neutron Capture Therapy (in HFR) -> α + Li-7 kern

II.A.2

Onderzoek van personen op medische indicatie

♦ statische afbeelding en/of doorlichting; gefixeerd of mobiel

♦ verkrijgen van informatie over de medische toestand van een patiënt (diagnostiek)

♦ individuele gezondheid

♦ interventie radiologie en/of cardiologie

♦ de bevordering van de keuze en/of uitvoering van therapie

♦ volksgezondheid

♦ tandheelkundige of kaakchirurgische opnamen

♦ ondersteuning bij in vivo diagnostiek

♦ ondersteuning bij urologische, pulmonologische, chirurgische of anaesthesiologische procedures

♦ CT-scan

♦ in vivo en in vitro nucleair geneeskundig onderzoek

II.A.3

(Bio)medisch onderzoek bij vrijwilligers

♦ uittesten nieuwe radiofarmaca

♦ bevordering medische kennis omtrent diagnostische en therapeutische technieken

♦ volksgezondheid

♦ uittesten nieuwe onderzoeks- of therapeutische technieken

♦ vermeerdering van kennis

II.A.4

Preventie of vroegdiagnostiek bij bevolkingsgroepen en individuen

♦ röntgenonderzoek m.b.v. mammografie

♦ vroege detectie van ziekten of afwijkingen

♦ volksgezondheid

♦ tuberculose longonderzoek

♦ individuele gezondheid

♦ preventief onderzoek, bijv. preoperatief

♦ arbeidsgeneeskundig onderzoek

II.A.5

Medisch-juridisch onderzoek

♦ het radiologisch onderzoek van personen vanwege verzekeringstechnische overwegingen of vanwege het in of op het lichaam opsporen van verboden voorwerpen of stoffen

♦ verkrijgen van inzicht in de fysieke toestand van personen

♦ zekerstelling

♦ voorkoming van lichamelijk onderzoek

♦ voorkoming van misdrijven

II.B

Veterinaire praktijk met toestellen en open- of ingekapselde bronnen

II.B.1

Diagnostiek met toestellen, open- of ingekapselde bronnen

♦ röntgendiagnostiek

♦ diagnostiek bij dieren

♦ bevordering van kennis

♦ nucleaire geneeskunde

♦ zonder de toepassing doel vaak niet haalbaar

II.B.2

Radiotherapie met toestellen of nucleaire geneeskunde

♦ therapie

♦ therapie bij dieren

♦ bevordering van kennis

♦ zonder de toepassing doel vaak niet haalbaar

III

Vervoer en opslag in verband met vervoer, en in- uit en doorvoer van splijtstoffen, ertsen en radioactieve stoffen

III.A

Vervoer

III.A.1

Vervoer en invoer van radioactieve stoffen, splijtstoffen en ertsen van en naar de locatie waar handelingen of werkzaamheden met deze materialen worden verricht waarvoor een vergunning is verleend of waarvoor voldaan is aan de meldingsplicht.

♦ aan- en afvoer van materialen, bronnen etc. binnen, door en in en uit Nederland

♦ indien de toepassing waartoe dit vervoer dient, is gerechtvaardigd, is automatisch het vervoer van de middelen om de toepassing mogelijk te maken ook gerechtvaardigd

III.A.2

Vervoer en invoer van de materialen, bedoeld in III.A.1, die zijn vrijgesteld van vergunning- of meldingsplicht

♦ aan- en afvoer van materialen, bronnen etc. binnen, door en in en uit Nederland

♦ idem III.A.1

III.A.3

Uit- en doorvoer van radioactieve stoffen, splijtstoffen en ertsen, mits met betrekking tot deze stoffen aan de meldingsplicht voldaan is of waarvoor een vergunning is verleend en schriftelijk bekend gemaakt is dat het transitland of het land van bestemming deze materialen wil accepteren

♦ aan- en afvoer van materialen, bronnen etc. binnen, door en in en uit Nederland

♦ idem III.A.1

III.A.4

Het vervoer en de in-, uit- en doorvoer van splijtstoffen, ertsen en radioactieve stoffen, indien reeds eerder voor soortgelijk transport onder dezelfde condities een vergunning is verleend of aan de meldingsplicht is voldaan en de condities op de plaats van bestemming niet zijn gewijzigd

♦ aan- en afvoer van materialen, bronnen etc. binnen, door en in en uit Nederland

♦ een eerder verleende vergunning of het voldoen aan een melding hield impliciet een rechtvaardiging in. Tenzij er nieuwe redelijke alternatieven zijn, is het transport wederom gerechtvaardigd

III.A.5

Het vervoer van splijtstoffen, ertsen en radioactieve stoffen door een erkende ophaaldienst van radioactieve afvalstoffen en splijtstof of erts bevattende afvalstoffen

♦ afvoer naar de erkende ophaaldienst van materialen

♦ gecentraliseerde radioactief afval-berging is te prefereren

III.A.6

Het vervoer door een daartoe aangewezen instelling of persoon van in bezit genomen radioactieve stoffen, splijtstoffen en ertsen

♦ afvoer van in bezit genomen materialen

♦ bij inbeslagname moet het materiaal vervoerd worden

III.A.7

Opslag in verband met vervoer⁵⁾, indien het desbetreffende vervoer gerechtvaardigd is

♦ voor het vervoer het daartoe gereed maken en zetten van materialen

♦ noodzakelijk onderdeel van vervoer en dus gerechtvaardigd

III.B

In-, uit- en doorvoer van radioactieve afvalstoffen en splijtstof of erts bevattende afvalstoffen

III.B.1

In- uit- en doorvoer van radioactieve afvalstoffen en splijtstof of erts bevattende afvalstoffen, waarvoor aan de meldingsplicht voldaan is of waarvoor een vergunning is verleend en schriftelijk bekend gemaakt is dat het transitland of het land van bestemming deze materialen wil accepteren

♦ een verleende vergunning of het voldoen aan een melding houd impliciet een rechtvaardiging in. Tenzij er nieuwe redelijke alternatieven zijn, is het transport wederom gerechtvaardigd

♦ de ontvangst elders is gerechtvaardigd en dus ook het transport er naar toe

III.B.2

De invoer, de uitvoer of de doorvoer van de material en, bedoeld in III.B.1 indien reeds eerder voor een soortgelijk transport onder dezelfde condities een vergunning is verleend of aan de meldingsplicht is voldaan en de condities op de plaats van bestemming niet zijn gewijzigd

♦ een reeds verleende vergunning of het voldoen aan een melding voor soortgelijk vervoer houd impliciet een rechtvaardiging in. Tenzij er nieuwe redelijke alternatieven zijn, is het transport wederom gerechtvaardigd

I

Gebruiksartikelen

I.A

Opzettelijke toevoeging van radioactieve stoffen aan speelgoed, sieraden of cosmetische producten

♦ verfraaiing

♦ nut van de toepassing weegt niet op tegen de schade

♦ verboden in Richtlijn 96/29/EURATOM

I.B

Gebruik van schoenfluoroscopen en kryptoscopen

♦ kindervoetmetingen in normale schoenwinkels

♦ voetmetingen voor juiste schoenen

♦ nut van de toepassing is onvoldoende aantoonbaar

♦ voordelen zijn zeer gering ten opzichte van het nadeel voor leden van de bevolking en werkers

I.C

Toepassing van radiumhoudende korsetten, etc.

♦ vermeende gezondheidsvoordelen

♦ nut van de toepassing is niet aantoonbaar;

♦ vermeende gezondheidsvoordelen zijn niet aantoonbaar en wegen daarom niet op tegen het gezondheidsnadeel

I.D

Toepassing van radioactieve bliksemafleiders

♦ vermeende betere werking

♦ fysisch werkingsmechanisme is niet aangetoond

I.E

Diverse toepassingen van "bèta-lights"

♦ in visdobbers

♦ visdobber bij nacht waar te nemen

♦ goede alternatieven voorhanden

♦ bij het labellen van dieren

♦ om dieren 's nachts te kunnen volgen

♦ het beperkte voordeel weegt niet op tegen het nadeel van potentiële en oncontroleerbare blootstelling

I.F

Toepassing van lexiscopen

♦ nut van de toepassing is onvoldoende aantoonbaar

♦ het beperkte voordeel weegt niet op tegen het nadeel van potentiële en oncontroleerbare blootstelling

♦ microafweging valt in het voordeel uit van andere diagnostische technieken

I.G

Detailhandel in thoriumlasstaven

♦ lassen van hooggelegeerde staalsoorten en non-ferro metalen

♦ kwalitatief hoogwaardig lasresultaat

♦ inhalatiedosis tijdens lassen zijn relatief hoog

♦ goede alternatieven zijn beschikbaar

I.H

Detailhandel in gloeikousjes, die Th-232 bevatten

♦ verlichting in tenten, caravans etc

♦ verlichting zonder de aanwezigheid van een elektriciteitsnet

♦ bij onoordeelkundig verwisselen van de kousjes in besloten ruimtes zoals tenten en caravans kan de inhalatiedosis te hoog worden

♦ goede alternatieven zijn beschikbaar

I.I

Detailhandel in antistatische middelen die Po-210 of Am-241 bevatten

♦ borsteltjes voor schoonmaak van fotografisch materiaal

♦ statische elektriciteit op bijv. fotografisch materiaal verminderen

♦ de voordelen van de toepassing weegt niet op tegen de dosis voor personeel

♦ goede alternatieven zijn beschikbaar

I.J

Detailhandel in gasontladingsbuizen, die Co-60 bevatten

♦ elektronische apparaten

♦ snelheid en betrouwbaarheid van de buizen verbeteren

♦ de voordelen van de toepassing weegt niet op tegen de dosis voor personeel

♦ goede alternatieven zijn beschikbaar

I.K

Detailhandel in cameralenzen die Th-232 bevatten

♦ oculairen, camera's

♦ brekingsindex van lenzen vergroten

♦ de voordelen van de toepassing weegt niet op tegen de dosis voor personeel

♦ goede alternatieven zijn beschikbaar

II

Consumptie

II.A

Toepassing van radiumhoudende drinkbekers

♦ vermeende gezondheidsvoordelen

♦ nut van de toepassing is onvoldoende aantoonbaar

♦ relatief hoge dosis

II.B

Opzettelijke toevoeging van radioactieve stoffen aan levensmiddelen

♦ levensmiddelen voor normaal gebruik

♦ opzettelijke vermenging besmette en niet-besmette levensmiddelen

♦ verboden in Richtlijn 96/29/EURATOM

♦ verdunning met het doel om onder niveaus te komen

♦ opzettelijk toevoegen besmette (grond)stoffen aan niet-besmette levensmiddelen

III

Radioactief schroot

III.A

Opslag van radioactief schroot op locaties, waar schroot wordt opgeslagen, bewerkt, verwerkt of overgeslagen tenzij als opslag in verband met vervoer en tenzij als opslag bij een erkende ophaaldienst of aangewezen instelling, zoals 37, zevende, onderscheidenlijk zesde of achtste lid

♦ aluminium-, ijzer- of roestvrijstaalschroothandelaren

♦ terzijde plaatsen tot verdere afhandeling van schroot dat radioactief is gebleken en niet kan worden teruggezonden

♦ de mogelijke blootstelling van personen op locaties die daar niet voor geschikt zijn

♦ schrootverwerkingsbedrijven

♦ aangewezen of erkende alternatieve opslaglocaties zijn beschikbaar