Regeling · BWBR0020422
Meeteenhedenbesluit 2006
Op de voordracht van Onze Minister van Economische Zaken van 5 september 2006, nr. WJZ 6066164;
Gelet op richtlijn 80/181/EEG van de Raad van 20 december 1979 (PbEG L 39) inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der Lid-Staten op het gebied van de meeteenheden, en tot intrekking van Richtlijn 71/354/EEG, op richtlijn 76/766/EEG van de Raad van 27 juli 1976 betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de Lid-Staten inzake alcoholtabellen (PbEG L 262), op richtlijn 71/347/EEG van de Raad van 12 oktober 1971 betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgevingen der Lid-Staten inzake de meting van het natuurgewicht van granen (PbEG L 239) en artikel 2 van de Metrologiewet;
De Raad van State gehoord (advies van 14 september 2006, no. W10.06.0379/II);
Gezien het nader rapport van Onze Minister van Economische Zaken van 9 oktober 2006, nr. WJZ 6074955;
Hebben goedgevonden en verstaan:
Lasten en bevelen dat dit besluit met de daarbij behorende nota van toelichting in het Staatsblad zal worden geplaatst.
’s-Gravenhage12 oktober 2006BeatrixDe Minister van Economische Zaken, J. G.Wijnde achtentwintigste november 2006De Minister van Justitie, E. M. H.Hirsch BallinIn dit besluit en de daarop berustende bepalingen wordt verstaan onder:
- a.
wet: de Metrologiewet;
- b.
SI: het Internationale stelsel van meeteenheden (Système International);
- c.
SI-grondeenheden: de eenheden, genoemd in artikel 3, eerste lid;
- d.
afgeleide SI-eenheden: de eenheden, bedoeld in artikel 5, eerste lid.
De erkende meeteenheden om daarin grootheden uit te drukken zijn:
- a.
de SI-grondeenheden;
- b.
afgeleide SI-eenheden;
- c.
de overige eenheden, genoemd in deze paragraaf.
Samengestelde eenheden kunnen worden gevormd door een combinatie van de eenheden, bedoeld in het eerste lid.
De namen en symbolen van de SI-grondeenheden en de daarbij behorende grootheden zijn:
Grootheid | Eenheid | |
Naam | Symbool | |
Tijd | seconde | s |
Lengte | meter | m |
Massa | kilogram | kg |
Elektrische stroom | ampère | A |
Thermodynamische temperatuur | kelvin | K |
Hoeveelheid stof | mol | mol |
Lichtsterkte | candela | cd |
Verstaan wordt onder:
- a.
de seconde: de eenheid die volgt uit de vaste numerieke waarde van de cesiumfrequentie
, de frequentie van de onverstoorde hyperfijnovergang van het cesium-133-atoom in grondtoestand, die is vastgesteld op 9 192 631 770, uitgedrukt in de eenheid Hz, die gelijk is aan s-1;
- b.
de meter: de eenheid die volgt uit de vaste numerieke waarde van de snelheid van het licht in vacuüm c, die is vastgesteld op 299 792 458, uitgedrukt in m•s-1, waarbij de seconde volgt uit
;
- c.
de kilogram: de eenheid die volgt uit de vaste numerieke waarde van de constante van Planck h, die is vastgesteld op 6,626 070 15 × 10-34, uitgedrukt in de eenheid J•s, waarbij J•s gelijk is aan kg•m2•s-1 en de meter en de seconde volgen uit c en
;
- d.
de ampère: de eenheid die volgt uit de vaste numerieke waarde van de elementaire lading e, die is vastgesteld op 1,602 176 634 × 10-19, uitgedrukt in de eenheid C, waarbij C gelijk is aan A•s en de seconde volgt uit
;
- e.
de kelvin: de eenheid die volgt uit de vaste numerieke waarde van de constante van Boltzmann k, die is vastgesteld op 1,380 649 × 10-23, uitgedrukt in de eenheid J•K-1, waarbij J•K-1 gelijk is aan kg•m2•s-2•K-1 en de kilogram, de meter en de seconde volgen uit h, c en
;
- f.
de mol: de hoeveelheid stof van een systeem dat exact 6,022 140 76 × 1023 elementaire entiteiten bevat, welk getal, uitgedrukt in de eenheid mol-1, de vaste numerieke waarde van de constante van Avogadro NA is en het getal van Avogrado wordt genoemd;
- g.
de candela: de eenheid die volgt uit de vaste numerieke waarde van het lichtrendement van monochromatische straling met een frequentie van 540 × 1012 Hz, Kcd, die is vastgesteld op 683, uitgedrukt in de eenheid lm•W-1, waarbij lm•W-1 gelijk is aan cd•sr•W-1 of cd•sr•kg-1•m-2•s3 en de kilogram, de meter en de seconde volgen uit h, c en
en sr (steradiaal) de SI-eenheid voor ruimtehoek is.
De in het tweede lid, onder f, bedoelde hoeveelheid stof, symbool n, van een systeem is een maat voor het aantal gespecificeerde elementaire entiteiten. Een elementaire entiteit kan een atoom, een molecuul, een ion, een elektron, elk ander deeltje of elke andere gespecificeerde groep van deeltjes zijn.
De in de navolgende tabel opgenomen veelvouden van de seconde en de kilogram en het in de tabel opgenomen deel van de kilogram hebben een eigen naam en symbool:
grootheid | eenheid | ||
naam | symbool | verband | |
Tijd | minuut | min | 1 min = 60 s |
uur | h | 1 h = 3600 s | |
dag | d | 1 d = 86400 s | |
Massa | ton | t | 1 t = 1 Mg = 103 kg |
gram | g | 1g = 10–3 kg |
De afgeleide SI-eenheden zijn eenheden die op coherente wijze zijn afgeleid van de SI-grondeenheden. De afgeleide SI-eenheden worden uitgedrukt in:
- a.
machten van de SI-grondeenheden,
- b.
producten van twee of meer van de SI-grondeenheden, of
- c.
een combinatie van de onder a en b bedoelde afgeleide eenheden.
De afgeleide SI-eenheden van de grootheden, genoemd in de navolgende tabel, hebben een eigen naam en symbool.
grootheid | eenheid | ||
naam | symbool | uitgedrukt in: | |
vlakke hoek | radiaal | rad | m · m–1 = 1 |
ruimtehoek | steradiaal | sr | m2 · m–2 = 1 |
frequentie | hertz | Hz | s–1 |
kracht | newton | N | m · kg · s–2 |
druk, spanning | pascal | Pa | N · m–2 = m–1 · kg · s–2 |
energie, arbeid, hoeveelheid warmte | joule | J | N · m = m2 · kg · s–2 |
vermogen, energieflux | watt | W | J · s–1 = m2 · kg · s–3 |
elektrische lading, hoeveelheid elektriciteit | coulomb | C | s · A |
elektrische spanning, elektrische potentiaal, elektromotorische spanning | volt | V | W · A–1 = m2 · kg · s–3 · A–1 |
elektrische weerstand | ohm | Ω | V · A–1 = m2 · kg · s–3 · A–2 |
elektrische geleiding | siemens | S | A · V–1 = m–2 · kg–1 · s3 · A2 |
elektrische capaciteit | farad | F | C · V–1 = m–2 · kg–1 · s4 · A2 |
magnetische flux | weber | Wb | V · s = m2 · kg · s–2 · A–1 |
magnetische inductie | tesla | T | Wb · m–2 = kg · s–2 · A–1 |
inductantie | henry | H | Wb/A = m2 · kg · s–2 · A–2 |
lichtstroom | lumen | lm | cd · sr = m2 · m–2 · cd = cd |
verlichtingssterkte | lux | lx | lm/m2= m2 · m–4 · cd = m–2 · cd |
ioniserende stralingsactiviteit | becquerel | Bq | s–1 |
geabsorbeerde dosis, soortgelijke energieoverdracht, kerma, geabsorbeerde dosisindex | gray | Gy | J/kg = m2 · s–2 |
dosisequivalent | sievert | Sv | J/kg = m2 · s–2 |
katalytische activiteit | katal | kat | s–1 · mol |
celsiustemperatuur | graad Celsius | °C | K |
Vervallen.
Vervallen.
De celsiustemperatuur is gedefinieerd als het verschil t = T – T0 tussen twee thermodynamische temperaturen T en T0 waarbij T0 = 273,15 kelvin.
Het vermogen kan ook worden uitgedrukt in de eigen namen van de eenheid van vermogen, de voltampère, met het symbool «VA», voor het uitdrukken van het schijnbaar vermogen van de elektrische wisselstroom, en de voltampère reactief, met het symbool «var», voor het uitdrukken van reactief elektrisch vermogen.
De in de navolgende tabel opgenomen veelvouden en delen van afgeleide SI-eenheden hebben een eigen naam en symbool:
grootheid | eenheid | ||
naam | symbool | verband | |
inhoud, volume | liter | l of L | 1 l = 1 dm3 = 10–3 m3 |
vlakke hoek | volle hoek | – | 1 volle hoek = 2 π rad |
graad | ° | 1° = π · 180–1 rad | |
minuut | ' | 1' = π · 10800–1 rad | |
seconde | " | 1" = π · 648000–1 rad | |
decimale graad of gon | gon | 1 gon = π · 200–1 rad | |
druk, spanning | bar | bar | 1 bar = 105 Pa |
Ten aanzien van de in de navolgende tabel genoemde eenheden geldt dat zij binnen het SI gebruikte eenheden zijn, waarvan de waarden in SI experimenteel zijn verkregen. Zij hebben een eigen naam en symbool:
grootheid | eenheid | ||
naam | symbool | definitie | |
Massa | geünificeerde atomaire massaeenheid | u | 1 u = 1/12 van de massa van een atoom van de nuclide 12C |
Energie | elektronvolt | eV | 1 eV = de kinetische energie die een elektron krijgt wanneer deze een potentiaalverschil van 1 volt in vacuüm doorloopt |
Ten aanzien van de onderstaande erkende eenheden gelden de daarbij vermelde beperkingen in hun gebruik:
grootheid uitsluitend voor | eenheid | ||
naam | symbool | waarde | |
sterkte van optische systemen | dioptrie | – | 1 dioptrie = 1 m–1 |
oppervlakte van grond | are | a | 1 a = 102 m2 |
werkzame doorsnede | barn | b | 1 b = 10–28 m2 |
massa van edelstenen | metriekkaraat | – | 1 metriekkaraat = 2 · 10–4 kg |
lineïeke massa van textielvezels en garens | tex | tex | 1 tex = 10–6 kg · m–1 |
bloeddruk en druk van andere lichaamsvloeistoffen | millimeter kwik | mm Hg | 1 mm Hg = 133,322 Pa |
De decibel A, waarvan het symbool dB(A) is, is de eenheid van geluidniveau van een geluid, waarbij onder geluidniveau wordt verstaan het twintigvoud van de logaritme met grondtal 10 van de verhouding van de effectieve waarde van de geluiddruk van het geluid, gewogen volgens de curve A, vastgelegd in Publikatie 61672-1 van de International Electrotechnical Commission, en een vergelijkingsdruk van 2 · 10–5 pascal.
Vervallen
Vervallen
Behoudens het derde lid, worden in de navolgende tabel genoemde decimale veelvouden en delen van de in het tweede lid bedoelde eenheden, indien deze veelvouden en delen niet worden aangeduid door een getal voor de naam of het symbool van de betrokken meeteenheden, aangeduid door aan die naam of dat symbool één van de volgende voorvoegsels, onderscheidenlijk symbolen vooraf te laten gaan:
Factor | Voorvoegsel | Symbool | Factor | Voorvoegsel | Symbool | |
1024 | yotta | Y | 10–1 | deci | d | |
1021 | zetta | Z | 10–2 | centi | c | |
1018 | exa | E | 10–3 | milli | m | |
1015 | peta | P | 10–6 | micro | μ | |
1012 | tera | T | 10–9 | nano | n | |
109 | giga | G | 10–12 | pico | p | |
106 | mega | M | 10–15 | femto | f | |
103 | kilo | k | 10–18 | atto | a | |
102 | hecto | h | 10–21 | zepto | z | |
101 | deca | da | 10–24 | yocto | y |
Het gebruik van de in het eerste lid genoemde voorvoegsels is van toepassing op:
- a.
de SI-grondeenheden, genoemd in art. 3, eerste lid;
- b.
de afgeleide SI-eenheden, genoemd in artikel 5, tweede lid;
- c.
de eenheden: liter, ton, bar, decimale graad of gon, atomaire massaeenheid, elektronvolt, dioptrie, are, barn, metriekkaraat, tex, voltampère en voltampère reactief.
De namen en symbolen van de decimale veelvouden en delen van de eenheid van massa worden gevormd door toevoeging van voorvoegsels aan het woord «gram» en van hun symbolen aan het symbool g.
Het honderdvoud van de are wordt aangeduid met de naam hectare.
Er worden nationale meetstandaarden beheerd of verwezenlijkt van de volgende grootheden:
- a.
lengte;
- b.
massa;
- c.
tijd;
- d.
elektrische spanning;
- e.
elektrische weerstand;
- f.
thermodynamische temperatuur;
- g.
lichtsterkte.
De verwezenlijking van de nationale meetstandaard van lengte vindt plaats met een methode, gebaseerd op een golflengte van een gestabiliseerde lichtbron die vastgelegd is in aanbeveling 1 uit 2002, aanbeveling 1 uit 2003 dan wel aanbeveling 3 uit 2005 van het Comité international des Poids et Mesures.
Als nationale meetstandaard van massa geldt de massa vastgesteld door het Bureau international des Poids et Mesures van het platina-iridium massastuk nr. 53.
De verwezenlijking van de nationale meetstandaard van tijd vindt plaats met een methode gebaseerd op de aanwijzing van drie cesiumatoomklokken.
De verwezenlijking van de nationale meetstandaard van elektrische spanning vindt plaats met een methode gebaseerd op het Josephson effect conform aanbeveling 1 uit 1988 van het Comité international des Poids et Mesures.
De verwezenlijking van de nationale meetstandaard van elektrische weerstand vindt plaats met een methode gebaseerd op het quantum Hall effect conform aanbeveling 2 uit 1988 van het Comité international des Poids et Mesures.
De verwezenlijking van de nationale meetstandaard van thermodynamische temperatuur vindt plaats met een methode gebaseerd op de Internationale Temperatuurschaal van 1990 (ITS-90) conform aanbeveling 5 uit 1989 van het Comité international des Poids et Mesures.
De verwezenlijking van de nationale meetstandaard voor lichtsterkte is gebaseerd op de meting van het stralingsvermogen met een Absolute Cryogene Radiometer.
Dit besluit, met uitzondering van artikel 9 alsmede paragraaf 3, is mede van toepassing in de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba en berust voor de toepassing in die openbare lichamen op artikel 2 van de IJkwet BES 2014.
De artikelen van dit besluit treden in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip, dat voor de verschillende artikelen of onderdelen daarvan verschillend kan worden vastgesteld.
Dit besluit wordt aangehaald als: Meeteenhedenbesluit 2006.